تحلیل معناشناختی بافتِ متنی «خلود» در قرآن کریم
نویسنده:
کلثوم صدیقی
،
مقاله نشریه: فصلنامه مطالعات ادبی متون اسلامی » سال 1396 شماره 7
چکیده:
در بافت متنی قرآن کریم، ریشة«خلد/ خلود» در توصیفی دقیق به عنوان برابرنهادهی «جاودانگیِ بشر در پیوستار زمان-فضایِ آنجهانی» به کار رفته است. پیرامون واژگان کانونی و مرکزی بافت متنی قرآن تا کنون، جستارهای بسیار ارزشمندی پدید آمده است امّا نظر به عدم وجود پژوهشی مستقل پیرامون«خلود»، در این جستار، نگارنده کوشیده است تا با واکاوی رابطههای معنایی این واژه با واژگانی مانند «تقوا» و «ایمان»، «حیات» و «موت»، «دوام» و «ابد» و «جنّة» و «جحیم» خلود را به عنوان واژهای کانونی در بافت قرآن کریم، مورد بررسی معناشناختی قرار دهد و با بازخوانی شبکة معنایی «خلود» در بافت متنی قرآن، رابطههای معنایی این واژه و مدلولهای مکانی و زمانی آن را شناسایی نماید.
برآیند نهایی جستار پیشرو در درجة نخست، نشانگر وجود تصویر سه گونه از «خلود» در قرآن کریم است که عبارتنداز: خلود مشروط، خلود نامشروط و خلود جسمانی توراتی. بررسی شبکة معنایی خلود در قرآن کریم، حکایت از وجود رابطة معنایی همنشینی و جانشینی میان «خلود» با دو واژة «دوام» و «أبَد» به عنوان مدلول زمانی خلود، رابطة معنایی همنشینی میان «خلود» با «ایمان»، «تقوا» و نیز «حیات» داشت. از سوی دیگر میان واژگانی مانند «جنّة»، «فردوس»، «جنّات عدن»، «جنّات النعیم» و..به عنوان مدلول مکانی بهشت با خلود ایجابی و نیز میان واژگانی از دستة «جهنّم»، «جحیم»، «نار»، «حطمة»، «سعیر» و...به عنوان مدلول مکانی دوزخ با خلود سلبی رابطة همنشینی و ترادف برقرار است چنانکه هرکدام از این دو شبکة معناییِ وابسته به بهشت یا دوزخ با گروه متقابل خود دارای رابطة معنایی تضاد نیز میباشند
در بافت متنی قرآن کریم، ریشة«خلد/ خلود» در توصیفی دقیق به عنوان برابرنهادهی «جاودانگیِ بشر در پیوستار زمان-فضایِ آنجهانی» به کار رفته است. پیرامون واژگان کانونی و مرکزی بافت متنی قرآن تا کنون، جستارهای بسیار ارزشمندی پدید آمده است امّا نظر به عدم وجود پژوهشی مستقل پیرامون«خلود»، در این جستار، نگارنده کوشیده است تا با واکاوی رابطههای معنایی این واژه با واژگانی مانند «تقوا» و «ایمان»، «حیات» و «موت»، «دوام» و «ابد» و «جنّة» و «جحیم» خلود را به عنوان واژهای کانونی در بافت قرآن کریم، مورد بررسی معناشناختی قرار دهد و با بازخوانی شبکة معنایی «خلود» در بافت متنی قرآن، رابطههای معنایی این واژه و مدلولهای مکانی و زمانی آن را شناسایی نماید.
برآیند نهایی جستار پیشرو در درجة نخست، نشانگر وجود تصویر سه گونه از «خلود» در قرآن کریم است که عبارتنداز: خلود مشروط، خلود نامشروط و خلود جسمانی توراتی. بررسی شبکة معنایی خلود در قرآن کریم، حکایت از وجود رابطة معنایی همنشینی و جانشینی میان «خلود» با دو واژة «دوام» و «أبَد» به عنوان مدلول زمانی خلود، رابطة معنایی همنشینی میان «خلود» با «ایمان»، «تقوا» و نیز «حیات» داشت. از سوی دیگر میان واژگانی مانند «جنّة»، «فردوس»، «جنّات عدن»، «جنّات النعیم» و..به عنوان مدلول مکانی بهشت با خلود ایجابی و نیز میان واژگانی از دستة «جهنّم»، «جحیم»، «نار»، «حطمة»، «سعیر» و...به عنوان مدلول مکانی دوزخ با خلود سلبی رابطة همنشینی و ترادف برقرار است چنانکه هرکدام از این دو شبکة معناییِ وابسته به بهشت یا دوزخ با گروه متقابل خود دارای رابطة معنایی تضاد نیز میباشند
تحلیل معناشناختی بافتِ متنی «خلود» در قرآن کریم
3/21/2017 12:00:00 AM
تحلیل بافت متنی و بافت موقعیتی سطح دلالی خطبه قاصعه
نویسندگان:
حمید رضا مشایخی
،
سعیده زارع اطاقسرا
،
مقاله نشریه: فصلنامه مطالعات ادبی متون اسلامی » سال 1399 شماره 19
تحلیل بافت متنی و بافت موقعیتی خطبه «نکوهش مردم کوفه» امام علی (ع)
مقاله نشریه: فصلنامه مطالعات ادبی متون اسلامی » سال 1395 شماره 1
تحلیل معناشناختی حسنات و اعمال صالح در قرآن کریم بر اساس نظریۀ ایزوتسو
نویسنده:
طاهره محسنی
،
مقاله نشریه: فصلنامه مطالعات ادبی متون اسلامی » سال 1399 شماره 18
تحلیل معناشناختی صلاح در قرآن کریم از منظر علامه طباطبایی و آیت الله جوادی آملی
نویسندگان:
محمد ابوطالبی*
،
محمدمهدی گرجیان عربی
،
مقاله نشریه: مطالعات تفسیری » سال 1398 پاییز 1398 شماره 39
روش پیجویی اصطلاحات تخصصی علوم انسانی در قرآن کریم (رویکردی معناشناختی)
نویسندگان:
محمد حسین اخوان طبسی
،
حسین شجاعی
،
مقاله نشریه: پژوهش های قرآنی » سال 1401 شماره 104
گفتمان خطبه امام سجاد(ع) در کوفه بر اساس بافت متنی و موقعیتی
نویسنده:
سید اسماعیل حسینی اجداد
،
مقاله نشریه: فصلنامه مطالعات ادبی متون اسلامی » سال 1395 شماره 3
تحلیل بافت مشروعیتی گفتمان جنگ تحمیلی
نویسنده:
فاطمه طاهرخانی
،
مقاله نشریه: علوم سیاسی » سال 1395 شماره 72- زمستان 94
نقد و بررسی نظریه بسط متن در تحلیل انسجام متنی سوره های قرآن
نویسنده:
محمد خامه گر*
،
مقاله نشریه: مطالعات ادبی متون اسلامی » سال 1397 تابستان 1397 شماره2
نقد و بررسی نظریه بسط متن در تحلیل انسجام متنی سوره های قرآن
نویسنده:
محمد خامه گر
،
مقاله نشریه: فصلنامه مطالعات ادبی متون اسلامی » سال 1397 شماره 10